Chào bạn, Thắng Hồ đây. Hôm nay mình nói về xà ngang, hay dầm trần nằm ngay phía trên giường ngủ hoặc bàn làm việc. Đây là câu hỏi mình nhận rất thường xuyên, đặc biệt từ người ở căn hộ chung cư, nơi dầm bê tông lộ ra khá nhiều. Trả lời thẳng: xà ngang trên đầu gây cảm giác đè nặng, khó thư giãn, chứ không gây bệnh tật hay tai hoạ. Cách xử lý ưu tiên là dời giường, bàn ra khỏi phía dưới xà; không dời được thì làm mềm nó bằng trần, màu sơn và ánh sáng.
Mình không coi nhẹ cảm giác ấy. Nằm nhìn lên thấy một khối bê tông nặng nề chạy ngang qua người mỗi đêm, nhiều người thật sự khó ngủ. Cảm giác của người ở là dữ liệu quan trọng nhất của phong thuỷ.
Vì sao xà ngang gây khó chịu
Mắt người nhạy với những khối nặng phía trên đầu. Một trần phẳng tạo cảm giác che chở, một khối nhô xuống thấp ngay phía trên tạo cảm giác bị đè, đặc biệt khi trần vốn đã thấp.
Xà càng to, càng thấp, càng gần mặt người khi nằm, cảm giác càng rõ. Xà nhỏ ở trần cao bốn mét hầu như không ai để ý.
Trong phòng ngủ, cảm giác này mạnh hơn vì đó là lúc bạn thả lỏng, nằm ngửa, mắt nhìn lên. Ở bàn làm việc, xà thường nằm ngoài tầm mắt nên ít ảnh hưởng hơn.
Sách cũ nói xà đè gây đau đầu, áp lực. Mình hiểu đó là mô tả của chính cảm giác này, không phải một lời nguyền.
Dời giường trước tiên
Cách tốt nhất và rẻ nhất là dời giường để xà không nằm phía trên chỗ nằm, nhất là không nằm ngang qua đầu và ngực.
Nhiều phòng ngủ chung cư chỉ có một bức tường kê được đầu giường, nhưng vẫn có thể dịch giường sang bên vài chục phân, hoặc xoay chiều giường.
Nếu xà chạy dọc theo chiều dài giường, ở giữa hai người nằm, cảm giác thường nhẹ hơn xà chạy ngang. Nếu xà nằm ngay trên chân giường, nhiều người không thấy khó chịu.
Thử nằm ở các vị trí khác nhau trước khi quyết định. Cảm giác của bạn là thước đo.
Trần thả và trần giật cấp
Nếu không dời được giường, làm trần thạch cao thả phẳng qua xà là cách triệt để nhất. Xà biến mất, phòng có trần phẳng.
Đổi lại, trần sẽ thấp xuống bằng đáy xà. Trong phòng trần thấp, việc này có thể làm cả phòng bí bách hơn. Hãy đo kỹ.
Giải pháp trung gian là trần giật cấp: hạ trần quanh xà thành một khung, phần giữa phòng vẫn cao. Xà trở thành một phần của thiết kế, không còn là khối nhô lạc lõng.
Các việc này cần thợ trần có kinh nghiệm, không động tới kết cấu xà. Với căn hộ chung cư, hỏi ban quản lý trước khi thi công.
Màu sơn và ánh sáng
Cách rẻ nhất sau dời giường là sơn xà cùng màu với trần, thường là trắng. Khi xà hoà vào trần, mắt ít bắt được khối nhô ra.
Tránh sơn xà màu đậm khác trần, hay dán gỗ tối màu lên xà trong phòng ngủ trần thấp. Điều đó làm xà nổi bật hơn.
Ánh sáng hắt lên trần từ đèn tường hoặc đèn hắt giúp trần có cảm giác cao và nhẹ hơn. Đèn chiếu thẳng xuống từ ngay dưới xà làm xà càng đậm bóng.
Rèm trần, màn giường kiểu tán che cũng là cách làm mềm. Vải mỏng che giữa người nằm và xà, tạo cảm giác che chở.
Xà trên bàn làm việc, bàn ăn, sofa
Xà trên bàn làm việc thường ít ảnh hưởng vì bạn nhìn xuống màn hình. Nhưng nếu bạn nhạy cảm, dời bàn ra khỏi xà là đơn giản.
Xà trên bàn ăn, chỗ cả nhà ngồi lâu, có thể xử lý bằng đèn thả trang trí treo ngay dưới xà. Mắt sẽ dừng ở chiếc đèn, không dừng ở khối bê tông.
Xà trên sofa phòng khách, chỗ khách ngồi, có thể làm trần giật cấp hay đèn hắt.
Xà ở lối đi, hành lang, trên tủ đồ thì gần như không cần làm gì.
Xà gỗ nhà cổ và nhà cấp bốn
Nhà cổ, nhà rường, nhà cấp bốn mái ngói thường có xà gỗ lộ ra. Đây là một phần vẻ đẹp kiến trúc, và trần thường cao, không gây cảm giác đè.
Với những nhà này, mình khuyên giữ xà lộ, đặt giường theo hướng xà chạy dọc, và giữ trần thoáng.
Kiểm tra xà gỗ định kỳ: mối mọt, mục, nứt. Một xà gỗ yếu là chuyện an toàn thật sự, cần thợ mộc và kỹ sư xem.
Trong những ngôi nhà như vậy, điều đáng lo là kết cấu, không phải xà ngang theo nghĩa phong thuỷ.
Khi nào cần kỹ sư
Nếu xà có vết nứt, thấm nước, bong lớp vữa lộ cốt thép gỉ, đó là dấu hiệu kết cấu, không phải chuyện phong thuỷ. Cần kỹ sư xem ngay.
Đừng bao giờ đục, khoan, cắt xà để làm trần hay treo đồ nặng mà không có ý kiến kỹ sư. Xà là bộ phận chịu lực.
Treo đèn thả, rèm trần vào xà cần dùng vít, tắc kê đúng loại, không khoan sâu vào cốt thép.
Phong thuỷ tốt không bao giờ đánh đổi an toàn kết cấu.
Điều không nên tin
Có người khuyên treo hai cây sáo trúc dưới xà, treo hồ lô, dán bùa để hoá giải xà đè. Nếu bạn thích sáo trúc như vật trang trí thì cứ treo, nhưng nó không làm xà biến mất.
Có người phán xà đè giường thì vợ chồng ly tán, con cái hư hỏng, bệnh nặng. Đó là doạ. Cảm giác khó ngủ thì có thật, còn chuyện ly tán, bệnh tật thì có nguyên nhân khác.
Không cần đập bỏ xà hay đổi kết cấu căn hộ. Điều đó vừa nguy hiểm vừa vi phạm quy định chung cư.
Dời giường, sơn trắng, làm trần, chỉnh đèn. Bốn cách ấy đủ cho gần như mọi trường hợp.
Xà trong phòng trẻ em
Phòng con nhỏ thường là phòng bé nhất nhà, và xà nhiều khi chạy ngay qua chỗ duy nhất kê được giường. Trẻ nhỏ ít khi để ý xà, nhưng bố mẹ thì lo.
Nếu dời được giường thì dời. Nếu không, trần giật cấp kết hợp đèn ngủ hắt lên, sơn trần màu sáng nhẹ, thêm một tấm tán vải trên đầu giường là những cách vừa làm mềm xà vừa làm phòng vui mắt với trẻ.
Đèn, quạt trần, đồ treo dưới xà trong phòng trẻ phải được bắt vít chắc chắn, kiểm tra định kỳ. Đây là chuyện an toàn trước hết.
Mình luôn nhắc bố mẹ: điều quan trọng với giấc ngủ của con là phòng tối vừa, yên tĩnh, thoáng khí, nhiệt độ dễ chịu. Xà là chuyện nhỏ hơn bạn nghĩ.
Thứ tự xử lý xà ngang
Một: thử dời hoặc xoay giường, bàn ra khỏi phía dưới xà.
Hai: sơn xà cùng màu trần, chỉnh đèn hắt lên.
Ba: làm trần giật cấp hoặc trần thả nếu chiều cao cho phép.
Bốn: dùng vải, màn che nếu muốn. Và luôn để kỹ sư xem khi có dấu hiệu kết cấu.
Câu hỏi thường gặp
Xà ngang trên giường có gây bệnh không?
Không. Xà gây cảm giác đè nặng, khó thư giãn. Dời giường hoặc làm mềm xà là đủ; triệu chứng sức khoẻ thì hỏi bác sĩ.
Không dời được giường thì làm sao?
Sơn xà cùng màu trần, dùng đèn hắt lên, làm trần giật cấp hoặc trần thả nếu chiều cao phòng cho phép.
Treo sáo trúc dưới xà có tác dụng không?
Chỉ là vật trang trí. Nó không làm xà biến mất; dời giường và xử lý trần mới thay đổi cảm giác.
Có nên đục bớt xà cho đỡ thô?
Tuyệt đối không tự làm. Xà là bộ phận chịu lực, mọi can thiệp cần kỹ sư kết cấu.
Xà chạy dọc giường có sao không?
Thường nhẹ hơn xà chạy ngang qua đầu và ngực. Thử nằm và cảm nhận, nếu thấy dễ chịu thì không cần xử lý.