Chào bạn, Thắng Hồ đây. Hầu như cửa hàng, quán ăn nào của người Việt cũng có một bàn thờ Thần Tài, Thổ Địa nhỏ ở góc. Tập này nói về chuyện đặt nó sao cho đúng tinh thần mà vẫn hợp với một cửa hàng thật. Trả lời thẳng: bàn thờ nên đặt sát nền, tựa tường chắc, nhìn ra phía cửa hoặc phía khách vào, không chắn lối, không dưới nhà vệ sinh, giữ sạch sẽ và an toàn hương đèn.
Mình sẽ không bàn chuyện chọn tượng, chọn bộ đồ thờ hay khai quang. Những thứ đó thuộc về phong tục và lựa chọn của từng gia chủ. Mình chỉ nói về chỗ đặt và cách giữ.
Vì sao đặt sát nền
Theo phong tục phổ biến, bàn thờ Thần Tài, Thổ Địa đặt sát mặt đất, gắn với ý nghĩa Thổ Địa là thần đất, cai quản nền nhà.
Về thực tế, bàn thờ thấp sát nền cần chỗ không bị đá chân, không bị chổi lau nhà quệt vào, không bị nước tràn khi lau sàn.
Chọn tủ thờ có chân hoặc kê một bục thấp chống ẩm, sàn quanh khô ráo.
Nếu cửa hàng hay ngập nước khi mưa lớn, kê bàn thờ cao hơn một chút, đó là chuyện an toàn cho đồ thờ.
Tựa tường, nhìn ra cửa
Bàn thờ tựa vào bức tường chắc, phía sau không là cửa sổ, cửa sau hay lối đi.
Nhiều gia đình đặt bàn thờ nhìn ra cửa chính hoặc phía khách bước vào, với ý đón tài lộc. Mình thấy đó là cách đặt hợp lý cả về ý nghĩa lẫn thực tế, vì góc nhìn ra cửa thường là góc phía trong, ít bị va chạm.
Không đặt bàn thờ ngay sát cửa ra vào, nơi khách bước vào dễ đá phải, nơi gió lùa làm tắt đèn, bay tàn nhang.
Vị trí lý tưởng thường là một góc trong, lệch khỏi lối đi, từ đó nhìn thấy được cửa.
Không chắn lối, không vướng việc
Cửa hàng nhỏ, mỗi mét vuông là tiền. Bàn thờ đặt sai chỗ có thể chắn lối khách, chắn tầm nhìn kệ hàng, cản nhân viên đi lại.
Chọn góc không ảnh hưởng luồng khách và luồng nhân viên, như góc gần quầy thu ngân, góc dưới chân kệ phía trong.
Kích thước bàn thờ vừa với không gian. Không cần bàn thờ lớn trong một ki-ốt nhỏ.
Một bàn thờ gọn, đúng chỗ thể hiện sự chăm chút hơn một bàn thờ to mà vướng víu.
Những chỗ nên tránh
Không đặt dưới nhà vệ sinh tầng trên, không sát tường chung với nhà vệ sinh.
Không đặt cạnh thùng rác, chỗ để chổi, khu rửa bát của quán ăn.
Không đặt dưới máy lạnh nhỏ nước, dưới cầu thang có người đi lại sát đầu.
Không đặt đối diện thẳng nhà vệ sinh, hay ngay cạnh bếp nấu nhiều khói dầu của quán ăn.
An toàn hương đèn trong cửa hàng
Cửa hàng có nhiều hàng hoá dễ cháy như giấy, vải, nhựa, đồ khô. Bàn thờ có lửa đặt sát nền, sát hàng hoá là rủi ro thật.
Giữ khoảng cách giữa nhang đèn với hàng hoá, thùng các-tông, túi ni-lông. Không để chân nhang khô tích đầy bát hương.
Đèn thờ điện an toàn hơn đèn dầu, nến. Kiểm tra dây điện, ổ cắm ở góc thờ định kỳ.
Đóng cửa hàng về, đảm bảo không còn nhang đang cháy. Nhiều vụ cháy nhỏ bắt đầu từ góc thờ khi không ai ở lại.
Trong trung tâm thương mại và văn phòng
Như mình đã nói ở tập về ki-ốt, nhiều trung tâm thương mại cấm lửa và khói. Hỏi ban quản lý trước.
Nếu không được thắp hương, nhiều chủ cửa hàng đặt bàn thờ nhỏ với hoa quả, nước, không đốt, hoặc thờ tại nhà.
Văn phòng trong toà nhà cũng vậy. Cảm biến khói có thể báo động vì nhang.
Lòng thành không phụ thuộc vào việc có khói hay không.
Giữ sạch, giữ đều
Bàn thờ Thần Tài ở cửa hàng thường gần sàn, dễ bám bụi, tàn nhang rơi. Lau dọn hằng ngày khi mở cửa.
Thay nước, thay hoa quả khi héo. Hoa quả để lâu thu hút kiến gián, không hợp với cửa hàng thực phẩm.
Duy trì đều đặn quan trọng hơn mâm lễ lớn vào ngày rằm mùng một.
Người trong nghề nhìn bàn thờ ở cửa hàng là biết chủ cửa hàng có chăm chút không gian của mình hay không.
Quán ăn và cửa hàng thực phẩm
Quán ăn có những ràng buộc riêng. Khu bếp nhiều khói dầu, sàn hay ướt, nhân viên đi lại liên tục với khay nóng. Bàn thờ đặt gần bếp sẽ bám dầu mỡ, đặt ở lối ra vào bếp thì dễ bị va.
Mình thường gợi ý đặt bàn thờ ở khu phía trước, gần quầy thu ngân, nơi khô ráo và người chủ thường đứng. Từ đó vừa nhìn ra cửa, vừa xa bếp.
Cửa hàng thực phẩm tươi sống thì lưu ý kiến, chuột, gián bị thu hút bởi hoa quả, bánh trái trên bàn thờ. Dâng lễ vừa đủ, thu dọn đúng lúc, giữ quanh bàn thờ sạch như giữ quầy hàng.
Kiểm tra vệ sinh an toàn thực phẩm sẽ nhìn cả góc thờ. Một góc thờ sạch là điểm cộng, một góc thờ đầy kiến là điểm trừ.
Cửa hàng thuê và chuyển địa điểm
Khi thuê mặt bằng, kiểm tra xem chủ cũ để lại bàn thờ không. Nhiều người muốn làm lễ trước khi tháo dỡ bàn thờ cũ và lập bàn thờ mới. Đó là phong tục bạn có thể làm gọn.
Khi chuyển địa điểm, mang theo bàn thờ, làm lễ ở chỗ mới theo cách gia đình quen.
Không cần mua bộ mới hoàn toàn mỗi lần chuyển.
Thời điểm làm lễ nên khớp với lịch khai trương thực tế.
Điều không nên tin
Có người nói bàn thờ Thần Tài đặt sai hướng thì kinh doanh thua lỗ. Kinh doanh thua lỗ do sản phẩm, giá, vị trí, quản lý.
Có người khuyên mua tượng đắt tiền, bộ vật phẩm chiêu tài kèm theo, làm lễ khai quang tốn kém. Đó là chuyện tuỳ tâm và tuỳ túi tiền, không bắt buộc.
Không cần đặt cóc ngậm tiền, thuyền buồm, cá chép quanh bàn thờ để tăng hiệu lực. Bàn thờ gọn đẹp hơn.
Thần Tài theo cách mình hiểu là lời nhắc chủ cửa hàng làm ăn tử tế, chăm chỉ, giữ cửa hàng sạch đẹp.
Tóm lại
Đặt sát nền, tựa tường chắc, ở góc trong nhìn ra cửa, không chắn lối.
Tránh nhà vệ sinh, thùng rác, bếp khói, máy lạnh nhỏ nước.
Luôn an toàn hương đèn, nhất là khi có nhiều hàng dễ cháy.
Giữ sạch, giữ đều, và làm ăn tử tế.
Câu hỏi thường gặp
Bàn thờ Thần Tài đặt ở đâu trong cửa hàng?
Sát nền, tựa tường chắc, ở góc trong lệch khỏi lối đi, từ đó nhìn ra cửa hoặc phía khách vào.
Bàn thờ Thần Tài có nên đặt sát cửa ra vào?
Không nên, vì dễ bị đá chân, gió lùa làm tắt đèn và bay tàn nhang.
Trung tâm thương mại cấm nhang thì thờ thế nào?
Đặt bàn thờ nhỏ với hoa quả, nước, không đốt hoặc thờ tại nhà; hỏi ban quản lý trước.
Có cần mua tượng đắt tiền và làm lễ khai quang?
Không bắt buộc. Đó là chuyện tuỳ tâm, tuỳ túi tiền; bàn thờ gọn, sạch, an toàn là đủ.
Làm sao tránh cháy từ bàn thờ ở cửa hàng?
Giữ nhang đèn xa hàng hoá dễ cháy, dọn chân nhang, dùng đèn điện, kiểm tra dây điện và không để lửa khi đóng cửa.